Bismillah,

Alloh ta`ologa hamd va sanolar, undan keyin payg`ambar bo`lmaydigan payg`ambarga, uning oilasi, sahobalari va to qiyomat ularga yaxshilikda ergashganlarga salavot va salomlar bo`lsin.

Soqol qo‘yish erkaklar uchun vojib, soqolni butunlay qirib tashlash esa harom hisoblanadi. Rasululloh (sollallohu alayhi vasallam): “Mushriklarga xilof ish tutinglar: soqolni qo‘yib, mo‘ylovni qisqartiringlar”, deb aytganlar.

Ammo zarurat holatida soqolni qisqartirish yoki olishga ruxsat berilishi mumkin. Masalan, soqol qo‘ygani uchun qamalish, mol-mulkdan ayrilish, yoki boshqa katta zarar xavfi bor bo‘lsa, shariatda “mashaqqat yengillikni olib keladi” qoidasiga amal qilinadi. Bu qoidani dalili:
Alloh taolo aytadi:

لَا يُكَلِّفُ ٱللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ۚ

Alloh hech bir jonni toqatidan tashqari narsaga taklif qilmas. (Al-Baqara – 286)

Va Rasululloh (sollallohu alayhi vasallam) “men buyurgan narsani qo’lilardan kelgunicha qilinglar” dedilar.

Zaruratga faqat muayyan zarar bartaraf etiladigan miqdorda ruxsat beriladi. Shunga ko’ra, soqolni olsa bo’ladi, agar haqiqiatdaa soqol qo’yib yursa qamalib ketadigon bo’lsa, yoki ahli oilasiga, yoki molu-mulkiga zarar etadigon bo’lsa, u holda soqolini olish joiz bo’ladi.

Shuningdek, zarurat deb qachon hukm qilinishini ahli ilmdan so‘rab aniqlash kerak. Misol uchun, soqolni qisqartirish bilan muammo hal bo‘lsa, butunlay olish joiz emas.

Ba’zi paytlarda soqolga cheklovlar ma’lum bir yoshdagilarga qo’yilishi mumkin. Keksa yoshdagilar esa soqol qo’yganliklari uchun odatda muammoga duch kelmaydilar. Biroq, keksa yoshdagilarning ham yoshlarga bo’lgan tahdidlardan qo’rqib soqollarini qirib yurishlari joiz emas.

Vallohu a’lam.