Bismillah,

Alloh taologa hamdlar, undan keyin payg‘ambar kelmaydigan oxirgi payg‘ambar, uning oilasi, sahobalari va qiyomatgacha ularga yaxshilik bilan ergashganlarga salovot va salomlar bo’lsin.

Agar shart nikohdan oldin aytilgan bo‘lsa, u guvohlar oldida aytilgan bo‘ladimi yoki bo‘lmaydimi, muhim jihati shuki:
bu shart ayolning sizga nikohlanishiga sabab bo‘lgan bo‘lsa, u nikoh sharti hisoblanadi.

Ya’ni ayol: “Men shu shart bilan nikohlandim” desa,
sizdan ham: “U shu shartni qo‘yganmidi?” deb so‘ralsa, “ha” deb javob bersangiz — shart sobit bo‘ladi.

Modomiki siz u ayolni shu shart bilan olgan ekansiz, endi shu shartga vafo qilishingiz shart.

Shuning uchun:
“Endi jazo uchun, odob berish uchun ma’lum muddat ota-onam bilan yashaysan” deyishingiz — noto‘g‘ri, bu shartni buzish hisoblanadi.

Shartni buzib turib, ayolga “odob beraman” deyish joiz emas. Bunday holatda zulm sodir bo‘ladi.

Agar siz nikohdan oldin shartlashgan bo‘lsangiz, shartingizda turing. Shunda nikohda xayr-baraka bo‘ladi.
Agar shartni bajarmasangiz, ayol haqli bo‘lib qoladi.

Bunday vaziyatda u:
“Men siz bilan yashamayman” desa — shar’an haqli bo‘ladi.

Endi bu masala sizlarning o‘zaro kelishuvlaringiz bilan hal qilinadigan masalaga aylanadi. Men esa bu yerda faqat shar’iy hukmni bayon qilyapman.

Siz: “Men noto‘g‘ri ish qildimmi?” deb so‘rasangiz — ha, noto‘g‘ri qildingiz. Chunki siz shartlashdingiz, ammo shartga rioya qilmadingiz.

Rasululloh ﷺ marhamat qilganlar:

“Bajarishga eng haqli bo‘lgan shartlar — ayollarni nikohlashda qo‘yilgan shartlardir.”

Bu eng haqli shartdir. Siz esa bu shartga amal qilmayapsiz.

Alloh taolo ham marhamat qiladi:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ
“Ey iymon keltirganlar, ahdlaringizga vafo qilinglar.”

Siz esa ahdga vafo qilmayapsiz, aytilgan gapni bajarmayapsiz. Shuning uchun bu ishingiz xato va noto‘g‘ri bo‘ladi.

Qaysi narsaga va’da bergan bo‘lsangiz — avvalo o‘sha va’dani bajaring. Shundan keyingina erlik haq-huquqlaringizni, o‘z talablaringizni shar’iy yo‘l bilan qo‘yishingiz mumkin.

Vallohu a‘lam.