Bismillah,

Alloh ta’ologa hamdlar, undan keyin payg’ambar bo’lmaydigan payg’ambarga, uning oilasi, sahobalari va to qiyomatgacha ularga yaxshilikda ergashganlarga salavot va salomlar bo’lsin.

Agar biror birodaringiz yo‘qligida u haqida gapirsangiz va aytgan gaplaringiz unga yetib borsa-u, u bundan ranjimasa, bu g‘iybatga kirmaydimi, deb so‘rayapsiz. Bu holat gapirgan narsangizga bog‘liq.

Masalan, agar shunchaki “falon joyga boribdi”, “falon ishni qilibdi” deb oddiy bir xabar bersangiz va u bu gaplardan xafa bo‘lmasa, bunda muammo yo‘q. Xuddi shuningdek, uning yaxshi xatti-harakatlarini tilga olsangiz yoki uni maqtagan bo‘lsangiz, bu ham g‘iybatga kirmaydi.

Lekin agar uning ortidan uni yomonlab gapirsangizu va aytsangiz “bu mening yaqin do‘stim, mendan xafa bo‘lmaydi” deb o‘ylasangiz ham, va u bu gaplarni yoqtirmasa, bu baribir g‘iybatga kiradi. Chunki Rasululloh ﷺ:

“G‘iybat – birodaringni u yoqtirmaydigan narsa bilan tilga olishing” dedilar. 

Shuning uchun biror kishini yo‘qligida gapirayotganingizda o‘zingizni uning o‘rniga qo‘yib ko‘ring. Agar siz haqingizda shunday gap aytilishini yoqtirmasangiz, bilingki, bu g‘iybatdir. Do‘stingiz sizdan xafa bo‘lmasa ham, agar u gapirilgan narsani eshitishni xohlamasa, bu baribir g‘iybat hisoblanadi. Shu sababdan bu narsadan tiyilish kerak.

Vallohu A’lam.