Bismillah,

Alloh taologa hamdlar, undan keyin payg‘ambar kelmaydigan oxirgi payg‘ambar, uning oilasi, sahobalari va qiyomatgacha ularga yaxshilik bilan ergashganlarga salovot va salomlar bo’lsin.

Albatta, bu nojoiz narsa. Bu madaniyatsizlik va past saviyaning belgisi. Erkak kishining bunday muomalasi uning Karim xulqdan uzoq ekanini ko‘rsatadi.

Rasululloh ﷺning xulqlariga qarang. U zot ayollariga qanday muomala qilganlar? Alloh taolo Qur’onda aytadi:

وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ ۚ

Ular bilan tinch-totuv yashanglar.

An-Nisa 19-oyat.

Yana aytiladi:

وَلَهُنَّ مِثْلُ ٱلَّذِى عَلَيْهِنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ ۚ

Va yaxshilik ila ularning burchlari muqobilida haqlari ham bordir.

Al Baqoroh 228 oyat

Demak, hurmat bir tomonlama emas. Bu “men erkakman, ezaman” degan tushuncha emas. Bu johiliyat tushunchasidir. Afsuski, ayrim joylarda shunday noto‘g‘ri qarash shakllanib qolgan.

Erkak kishi o‘zini Rasululloh ﷺga o‘xshatishi kerak. Rasululloh ﷺ ayollariga yumshoq, latif, go‘zal xulq bilan muomala qilganlar. Buxoriy rivoyat qilgan hadisda Oysha roziyallohu anho bilan yugurishib musobaqa qilganlari zikr qilingan. Habashiylar o‘yinini ko‘rayotgan Oysha onamizni pana qilib turganlari ham mashhur voqea. Bu — rahm-shafqat, latofat va go‘zal muomalaga misol.

Ayolga “ahmoq”, “tentak” deb haqorat qilish erkaklik emas. Bu xudbinlik va saviyasizlikdir. O‘ylab ko‘ring: agar kimdir sizning qizingizga shunday gapirsa, rozi bo‘lasizmi? U ham birovning qizi, ota-onasi uni asrab-avaylab sizga omonat qilib bergan.

Bunday muomala farzandlar tarbiyasiga ham salbiy ta’sir qiladi. Bola onasiga hurmatsizlikni ko‘rib ulg‘aysa, kelajakda o‘zi ham shunday bo‘lishi mumkin.

Shuning uchun erkak kishi johiliyat xulqidan voz kechib, o‘zini to‘g‘rilashi kerak. Ayol esa imkon qadar hikmat bilan tushuntirishi, sabr va nasihat yo‘lini tutishi mumkin.

Musulmon kishi Rasululloh ﷺga ergashadi, urfdagi johillarga emas.

Vallohu a‘lam.