Bismillah,
Alloh taologa hamdlar, undan keyin payg‘ambar kelmaydigan oxirgi payg‘ambar, uning oilasi, sahobalari va qiyomatgacha ularga yaxshilik bilan ergashganlarga salovot va salomlar bo’lsin.
Aslida saxovat — bu bir xulqdir. Bu Alloh taolo beradigan ne’matdir. Ya’ni Alloh bir odamni ziqna qilib qo‘ysa, bu og‘ir sinov bo‘ladi — o‘sha odamning o‘ziga ham qiyin, oilasiga ham qiyin.
Lekin nima ham deymiz — odamlar har xil.
Bir kuni Muhammad ﷺ huzurlariga Hind kelib, eri Abu Sufyan ibn Harb ustidan shikoyat qildi. Abu Sufyon katta savdogar, qavmning sayyidi bo‘lgan boy inson edi.
U aytdi:
“Abu Sufyon juda baxil odam. Uning molidan o‘zim unga bildirmay olsam bo‘ladimi? Chunki bermaydi.”
Shunda Rasululloh ﷺ dedilar:
“O‘zing va bolalaring uchun ma’ruf (odatdagi me’yor) bilan olib ishlataver.”
E’tibor bering — Rasululloh ﷺ Abu Sufyonni chaqirib:
“Nega baxillik qilasan? Bir oz ochiq qo‘l bo‘lgin”, — demadilar.
Ya’ni, odamlar har xil — ba’zilarni o‘z holiga qo‘yiladi.
Endi siz sabr qilasiz, imkon boricha yo‘lini topasiz, eringizning ko‘nglini olishga harakat qilasiz.
Nasihat
Aytadigan gap shuki:
Agar inson Alloh uchun bersa — Alloh albatta uning o‘rnini to‘ldiradi.
Inson uchun eng haqli bo‘lganlar:
- o‘z farzandlari
- ahli (ayoli)
- ota-onasi
Inson uchun eng yaqin odamlar — shular. Agar inson aynan shu yaqinlaridan qisadigan bo‘lsa — bu eng og‘ir baxillik bo‘ladi.
Agar bersa — Alloh albatta o‘rnini to‘ldiradi.
Hadis
Har kuni ikki farishta tushadi.
Bittasi deydi:
“Allohim, nafaqa qilgan kishining molini o‘rnini to‘ldir.”
Ikkinchisi deydi:
“Allohim, baxil kishining molini halokatga uchrat.”
Muhim tushuncha
Bugun ba’zi odamlar:
“Men iqtisod qilyapman”, — deydi.
Ha, iqtisod yaxshi:
- suvda
- ovqatda
- kiyimda
- barcha narsada
Tejamkorlik — maqtalgan sifat.
Lekin agar tejamkorlik haddan oshsa — u baxillikka aylanadi.
Baxillik esa mutlaqo yomonlangan sifat.
Baxillikning haqiqatı
Baxillik — bu insondagi yomon xulqdir.
Bu Alloh bergan sinovdir.
Aslida baxillik — insonning o‘ziga balodir.
Baxil odam:
- doim qiyinchilikda yashaydi
- biror narsa ketib qolsa — ichi achiydi
- asabiylashadi
- o‘zi kambag‘alday yashaydi
Hatto boy bo‘lsa ham, o‘ziga ham ravo ko‘rmaydi.
Mol-dunyosi bor bo‘lsa ham, ishlatmay o‘tib ketadi.
Achchiq haqiqat
Qanchadan-qancha baxil odamlar o‘tib ketgan:
- moli qolgan
- lekin orqasidan hech kim duo qilmagan
- hech kim yaxshilik bilan eslamagan
Chunki o‘zi ravo ko‘rmagan narsani boshqalardan kutib bo‘lmaydi.
Xulosa va ogohlantirish
Shuning uchun inson qo‘li ochiq bo‘lishi kerak.
Alloh bergan paytda:
- yaxshilik qilib qolish kerak
- sadaqa qilish kerak
Siz bilmaysiz:
- umringiz qancha
- hayotingiz qancha
Fursat borida, tirik paytingizda yaxshilik qiling.
Qur’on ma’nosi
Shayton sizni faqirlik bilan qo‘rqitadi
va yomonlikka buyuradi.
Alloh esa sizga:
va’da qiladi.
Eng haqli insonlar
Insonning eng avval yaxshilik qiladiganlari:
- O‘z oilasi (ayoli, farzandlari)
- Ota-onasi
- So‘ngra qarindoshlar
Vallohu a’lam.